De rapportageplicht is uitgesteld. Wat er verandert en wat je nu doet.

De deadline voor de rapportageplicht overheidsinstanties verschuift van 1 december naar het nieuwe jaar. De RVO heeft overheidsinstanties er in september over geïnformeerd. Er zit een tweede wijziging bij die minstens zoveel aandacht verdient: er komt een rapportagejaar bij. De opgave is dus niet kleiner geworden, maar groter.

Deze rapportageplicht wordt in de markt ook EED-rapportage genoemd. RVO noemt het rapportageplicht overheidsinstanties, en die naam gebruiken wij. De regels komen uit Europese richtlijnen: EED III en EPBD IV.

Wat er is veranderd, en waarom

De datum van 1 december 2026 geldt niet meer. In plaats daarvan is het kabinet voornemens 1 juni 2027 als nieuwe deadline vast te stellen. De Ministerraad neemt daar binnenkort een besluit over, dus die datum staat nog niet vast.

Achter het uitstel zit vertraging in het wetgevingsproces. Waarom dat proces vertraging opliep, weten wij niet, en daarover speculeren wij niet.

Belangrijker dan de datum is wat er aan de inhoud verandert. Je krijgt meer tijd om in te dienen, en je rapporteert over een jaar meer. Dat tweede is de wijziging die telt.

Je rapporteert in 2027 over drie peiljaren: 2021 blijft het referentiejaar, en daar komen 2025 en 2026 bij als rapportagejaren. Daarnaast lever je de verwachte energiebesparing, of toename van energiegebruik, van de maatregelen die je de komende vier jaar uitvoert.

Uitstel klinkt als lucht. Het dossier is groter geworden

De eerste reactie op uitstel is begrijpelijk: even niets. Toch leidt die reactie in dit geval tot meer werk in het voorjaar, niet minder.

Van twee peiljaren naar drie is geen kleine uitbreiding. Het is een extra jaar dat compleet moet zijn, over drie categorieën en alle energiedragers. En dat extra jaar is 2026, dus het jaar dat nu loopt.

Op 31 december sluit de meetperiode over 2026. Dat is geen indieningsdatum en geen deadline. Het is het einde van de periode waarover je straks moet rapporteren. Tot die dag kun je over 2026 de verbruiken nog ophalen. Daarna kun je het alleen nog opzoeken op facturen (voor kleinverbruik meters).

En hier zit de ruimte die het uitstel je wél geeft. Je hebt nu tijd om dit één keer structureel in te richten, in plaats van het in het voorjaar bij elkaar te sprokkelen. Dat is een wezenlijk verschil in uitkomst, niet alleen in werkdruk. Wat je nu inricht, gebruik je ook voor de volgende ronde en voor de andere verplichtingen die aan dezelfde data hangen.

Het knelpunt is niet het formulier, het is de data

Het indienen zelf is niet het moeilijke deel. RVO heeft daar een video en een stap-voor-stap handleiding voor, en die zijn goed.

Het moeilijke deel zit ervoor. Twee dingen maken het lastig.

• De data ligt bij verschillende afdelingen.
  • Gebouwen in eigendom én gehuurd, niet-gebouwgebonden activiteiten zoals straatverlichting, rioolgemalen, verkeersregelinstallaties en walkasten, en vervoer met eigen, geleasede en geleende voertuigen (geen woon/werk verkeer) . Bij vrijwel elke overheidsorganisatie liggen die bij vastgoed, bij beheer openbare ruimte en bij wagenparkbeheer. Degene die de rapportage moet opleveren, heeft dus over geen van die zeggenschap.

• Het referentiejaar ligt vijf jaar terug.
  • 2021 is de nulmeting. Leveranciers zijn sindsdien gewisseld, aansluitingen zijn in- en uitgehuisd, facturen zijn gearchiveerd. Voor elektriciteit en gas is het verbruik wellicht nog op te vragen bij leveranciers en meetbedrijven, maar dan moet je wel weten welke aansluitingen je destijds in beheer had.

Daar kan Energiemissie helpen bij de rapportageplicht. Energiemissie brengt alle aansluitingen samen in één register, met koppeling aan het EAN-codeboek en de BAG. In- en uithuizingen houden wij bij. Het verbruik halen wij op bij netbeheerders en meetbedrijven.

Voor het onafhankelijk uitlezen van slimme meters zijn wij ODA-gecertificeerd. Indienen doe je zelf bij RVO.

De EED Audit plicht

Naast de rapportageplicht is er de herziene auditplicht. Daarin vervalt het criterium van fte en omzet, waardoor die plicht ook naar overheidsorganisaties komt. Vanaf 10 TJ per jaar geldt een energie-audit, boven 85 TJ moet je een energiebeheersysteem invoeren.

Eén nuance daarbij die vaak wordt gemist: voert je organisatie publieke taken uit én economische activiteiten, dan geldt voor die richtlijn alleen het energiegebruik van die economische activiteiten. De drempel wordt dus getoetst op een deel van je verbruik. De Nederlandse implementatie van de herziening wordt verwacht vanaf eind 2026 en is nog niet vastgesteld.

Verder

Wil je weten hoe jullie ervoor staan? Plan een gesprek van 30 minuten. Wij lopen samen door welke van de drie categorieën je compleet hebt, of je verbruik over 2021 nog op te halen is en waar, en wat er tussen nu en de nieuwe deadline moet gebeuren.

Liever eerst zelf kijken? Op onze pagina over de rapportageplicht overheidsinstanties staat een checklist die per categorie de vereisten langsloopt. De volledige route van begin tot indiening staat in onze blog over de zes stappen.